Booking.com

 

Lang voor de komst van de Azteken bloeide er eeuwenlang een schitterende beschaving in het gebied dat zich nu uitstrekt over Zuid-Mexico, Guatemala en Belize. De Maya's bouwden er reusachtige steden en stenen tempels zonder metalen gereedschappen, lastdieren of kennis van het wiel. De meeste steden werden om een of andere mysterieuze reden verlaten nog voor de komst van de Spanjaarden in de 16de eeuw Op hun hoogtepunt beschikten de Maya's over een hiërog-lyfensysteem dat nog steeds niet volledig is ontcijferd, en, dankzij hun opmerkelijke astronomische kennis, over een bijzonder accurate kalender.

 

Palenque is één van de elegantste Maya-steden. Het is een complex van paleizen en tempels, dat wordt bekroond door een toren voor astronomische waarnemingen

« Palenque is één van de elegantste Maya-steden. Het is een complex van paleizen en tempels, dat wordt bekroond door een toren voor astronomische waarnemingen

 

Het is onmogelijk om alle Maya-steden — er zijn er honderden — in korte tijd te bezoeken, maar je kunt wel in twee of drie weken de belangrijkste plekken bezichtigen door per bus of terreinwagen de 2500 km lange Ruta Maya te volgen. Tijdens die tocht kom je door verlaten gebieden waar Spaanse kerkjes op rustige pleinen staan te vergaan, de afstammelingen van de Maya's hun tradities in stand houden en vooral de vrouwen nog gehuld gaan in hun traditionele klederdracht, de huipile (een versierde katoenen blouse) .Wie eenmaal door het Mayavirus is aangestoken, komt algauw weer terug en wil dan verder weg van de platgetreden paden, op zoek naar diep verscholen tempels in het regenwoud.

 

Het beste vertrekpunt is de mooie oude Spaanse koloniale stad Mérida in het noorden van het schiereiland Yucatan, met haar zweem van vergane glorie. In de buurt van Piste, 100 km oostelijker, ligt de beroemdste en drukst bezochte Maya-stad, Chichén Itza. Als het er te druk is, valt er weinig te genieten, maar gelukkig zijn er hotels in oude huizen en haciënda's in de buurt, zodat je de avond van tevoren kunt aankomen en in alle vroegte de ruïnes kunt bezoeken voordat de bussen met reisgezelschappen arriveren.

 

Als Maya-stad is Chichén Itza volstrekt uniek. Uit architectuur en beeldhouwwerk spreekt duidelijk de invloed van de oorlogszuchtige Tolteken uit Centraal-Mexico, die in de 10de eeuw de stad bewoonden. Alles is er met mathematische precisie afgemeten en geplaatst. Als je het aantal treden van de reusachtige en dominerende Piramide van Kukulkan bij elkaar optelt, kom je uit op 365. Bij de herfst- en lentenachtevening werpt de borstwering boven op de piramide lange, zigzaggende schaduwen op de helling van de piramide tot aan de stenen slangenkoppen aan de voet ervan, zodat het lijkt alsof een reusachtige slang naar beneden komt gekronkeld. Binnenin voert een lange, gladde trap naar de tempel op de top van de piramide, met daarin de rood geschilderde troon in de vorm van een jaguar met ogen van jade en snijtanden van vuursteen. Aan de voet van de piramide ligt het beeld van de achterover leunende Chac-Mol — de Tolteekse regengod — die een beker ophoudt om daarin het hart van een mensenoffer te ontvangen.

 

De Waarzeggerspiramide

Even ten zuiden van Mérida liggen de indrukwekkende ruïnes van Uxmal. Deze stad beleefde haar bloeiperiode tussen 600 en 900. Overheersend is er de El Advino (Waarzeggerspiramide). In tegenstelling tot de Mayagebouwen heeft deze piramide iets moderns: haar gladde ovale hellingen rijzen bijzonder steil omhoog tot aan de 30 m hoge top, waar een plompe tempel uitkijkt over de omringende heuvels. Het beklimmen van de bijna verticale trappen is een duizelingwekkende ervaring. Het zogenaamde Nonnenklooster, een vierkant bouwwerk op een kleine heuvel even noordelijker, laat op een andere manier zien hoe bedreven de Maya-architecten en -bouwers waren. De onderste helft van de lange facade bestaat uit onbewerkte, honingkleurige kalksteen, afgewisseld met vierkante openingen; de bovenste helft is volledig overdekt met een intrigerend bewerkt geometrisch fries.

 

Verder naar het zuiden door de staat Tabasco kom je in Chiapas, waar de lucht warmer en vochtiger is en het landschap dichter bebost. In Chiapas leeft de grootste groep indianen van Mexico. Sinds 1994 woedt er een strijd van guerrillastrijders van het Zapatistisch Nationaal Bevrijdingsleger (ezln) tegen de Mexicaanse regering om meer rechten voor de campesinos (boeren). Een enkele keer worden er speciale veiligheidsmaatregelen getroffen, maar wie de Ruta Maya volgt, zal hier waarschijnlijk geen last van hebben. Het kan natuurlijk geen kwaad vóór vertrek navraag te doen naar de laatste ontwikkelingen.

 

Aan de voet van het hoogland van Chiapas duiken de ruïnes van Palenque op uit een open plek in het smaragdgroene oerwoud. Insecten zoemen er onophoudelijk en brulapen laten hun geschreeuw horen. Het is er heet en vochtig, en je doet er verstandig aan te overnachten in het nieuwe dorp, 7 km verderop, zodat je de archeologische zone vroeg in de ochtend kunt bezoeken. Het is dan niet alleen minder warm, maar ook de in ochtendnevels gehulde tempels maken dan een onvergetelijke indruk.

 

De piramide van Chichén Itza is waarschijnlijk gebouwd in opdracht van de Tolteken, een oorlogszuchtig volk uit Centraal-Mexico.

« De piramide van Chichén Itza is waarschijnlijk gebouwd in opdracht van de Tolteken, een oorlogszuchtig volk uit Centraal-Mexico.

 

Drie brede trappen leiden naar de lange, met zuilen omgeven facade van het paleiscomplex. Aan een kant ervan staat de vier verdiepingen tellende Astronomische Toren, die lijkt op een Chinese pagode. De versieringen zijn er zeer gedetailleerd, vooral op de Tempel der Inscripties, rechts van het paleiscomplex. Een vochtige, spookachtige tunnel voert naar het hart van de 25 m hoge, trapvormi-ge piramide, naar een crypte met de stenen sarcofagen van de Maya-koning Pacal. Hij regeerde Palenque in de 7de eeuw, toen hier de voornaamste gebouwen verrezen.

 

Maya-hoogbouw

Vanuit Palenque rijdt een bus via de grensplaats La Palma naar Flores in het afgelegen, dicht beboste Guatemalaan-se departement Petan, vlak bij de Maya-ruïnes vanTikal. Opwindender is een tocht per boot over de Usumacinta en La Pasión. Het pad gaat schuil onder een dicht bladerdak. Plotseling verrijst er als uit het niets een hoge, steile piramide van zwart uitgeslagen kalksteen — en dan weer een, en nog een. De piramiden vanTikal zijn de wolkenkrabbers van de Maya-wereld, 20 verdiepingen hoge tempels met bijna niet te beklimmen trappen naar de top. De opgravingen zijn er nog maar net begonnen, en het is een regelrechte sensatie vanaf een piramide uit te kijken over de boomkruinen en te mijmeren over de nog niet ontdekte tempels onder het gebladerte.

 

Hier vandaan kun je een korte excursie maken over de Hondurese grens, naar een andere klassieke Maya-plaats, Copan. Een alternatief is doorreizen naar de voormalige Britse kolonie Belize. Met zijn Afro-Caribische bevolking, ontspannen sfeer en Engels als voertaal heb je eerder het gevoel in het Caribisch gebied te zijn dan in Centraal-Amerika. Pal voor de kust ligt het grootste koraalrif van het westelijk halfrond, ideaal voor snorkelen en duiken te midden van exotische vissen in het Caribisch-blauwe water. Ondanks deze voordelen is Belize nog niet overspoeld door het massatoerisme. Als je een bezoek brengt aan de indrukwekkende Maya-ruïnes in Altun Ha, even ten noorden van Belize City, voel je je als een ontdekkingsreiziger, net als bij de grote piramide van Caracol, diep verscholen in het regenwoud, ten zuidwesten van de Belizaanse hoofdstad.

 

Vanuit Belize kun je terugkeren naar Mexico via Quin-tana Roo, de oostelijke deelstaat vanYucatan, en een bezoek brengen aanTulum, de enige Maya-stad aan de kust. Tulum was nog bewoond toen de Spanjaarden arriveerden. Tijdens een wandeling langs de kust, waar de grote golven tegen de kalkrotsen te pletter slaan, kun je je verbeelden dat je aan een buitenpost van een nog steeds machtige natie staat waarvan de dienaren elk moment kunnen opduiken om je naar je papieren te vragen.

 

Vanaf hier is het 130 km naar de luchthaven van Cancün. De weg loopt langs de kust met witte zandstranden, maar als je je Maya-odyssee niet wilt eindigen in zo'n hypermoderne omgeving, keer dan terug naar Belize en vlieg vandaar terug.

 

Praktische tips

  • Munteenheden: peso in Mexico, quetzal in Guatemala, lempira in Honduras, Belize dollar in Belize. Al deze munten kunnen razendsnel devalueren; wissel dus niet te veel ineens en gebruik Amerikaanse dollars of travellercheques.
  • Talen: Spaans is overal de officiële taal, behalve in Belize. Veel indianen spreken nog een taal die verwant is aan een taal uit de Maya-tijd. Engels wordt wijd en zijd gesproken.
  • Klimaat: 's zomers kan het gauw 32 graden of warmer worden; bovendien is het erg vochtig. Van mei tot oktober valt er veel regen.
  • Beste reistijd: oktober maart.
  • Dichtstbijzijnde internationale luchthavens: Cancün, Mérida, Belize City.
  • Extra meenemen: duik- en/of snorkelspullen, waterreinigingstabletten, insectenwerende middelen, zonnebrand, zonnebril, goede wandelschoenen, waterdichte kleding, verrekijker.
  • Souvenirs: hangmatten (Mérida), panamahoeden, zilvergoed.
  • Gezondheid: inentingen tegen tyfus, polio en hepatitis a worden aanbevolen. Malaria is een probleem. Vermijd het drinken van kraanwater en het eten van ongekookte groenten en salades.

 

Booking.com

 

Booking.com