Op het eerste gezicht ziet het er allemaal niet zo indrukwekkend uit, want het noorden en westen van Rajasthan zijn dor en grimmig woestijngebied. Maar ten zuiden van het bosrijke Aravalli-gebergte liggen wonderbaarlijke paleizen, moskeeën, tuinen en tempels. Hier vandaan kun je de woestijn gaan verkennen en tussen de kale rotsen een heel andersoortige schat aantreffen. Het kan bovendien allemaal in stijl, door te reizen in het zogenaamde 'Paleis op wielen', een heerlijke trein met koninklijke rijtuigen, airconditioning, slaapkamers en foyers die tussen de Indiase hoofdstad New Delhi en de grootste steden in Rajasthan rijdt.

 

De op honingpotten lijkende torentjes van Jaisalmer duiken op in de woestijn in het verre westen van Rajasthan

« De op honingpotten lijkende torentjes van Jaisalmer duiken op in de woestijn in het verre westen van Rajasthan

 

In Rajasthan (letterlijk: 'Land der koningen') liggen twee schitterende steden, Udaipur en Jaipur. Daarnaast is ook Jodhpur een magnifieke ommuurde stad aan de rand van de Thar-woestijn. Het is een centrum voor paardenliefhebbers en heeft de naam gegeven aan een strak zittende rijbroek (jodhpurs).

 

Dit hele gebied van de schuivende zandduinen in de Thar-woestijn via het beboste en onherbergzame Arvalli-gebergte tot aan de vruchtbare valleien en weilanden in het zuidoosten, was ooit in de greep van 22 elkaar bestrijdende prinsen van onafhankelijke staatjes. Allemaal waren ze Rajputen, leden van de krijgsadel die zich als dragers van het hindoese koningsideaal zagen. Toen Delhi in de 12de eeuw in handen van moslims viel, lieten die hun begerige blik vallen op het vruchtbare Gujarat, voorbij Rajasthan. Voortdurend probeerden ze de Rajput-staatjes te veroveren om daarmee de handelsroutes veilig te stellen. De Rajputen boden felle tegenstand en behielden 350 jaar lang hun onafhankelijkheid.Toen Delhi in de 16de eeuw in handen viel van de mogolkeizers, bleken die beter overweg te kunnen met de hindoese prinsen. Na de Indiase onafhankelijkheid in 1947 werden de talloze Rajputse staatjes samengevoegd tot de deelstaat Rajasthan.

 

De roze stad

Jaipur (600.000 inwoners) ligt 300 km ten zuidwesten van de hoofdstad New Delhi. Na haar stichting in het begin van de 18de eeuw door Jai Singh brak er voor de stad meteen een bloeiperiode aan. Al op zeer jonge leeftijd ontpopte Jai Singh zich als een briljant heerser. Hij voorzag een nieuw tijdperk van vrede en voorspoed en noemde de nieuwe hoofdstad naar hemzelf. In 8 jaar veranderde hij die in een architectonische uitstalkast volgens strikt nageleefde hindoese bouwtradities. Hoge muren met tien poorten omsluiten de stad, die met rechte straten, stuk voor stuk zo breed als voorgeschreven, verdeeld is in 7 wijken.

 

Het Paleis in het Meer, dat nu dienst doet als hotel, lijkt als een cruiseschip te drijven in het Pachiola-meer

« Het Paleis in het Meer, dat nu dienst doet als hotel, lijkt als een cruiseschip te drijven in het Pachiola-meer

 

Jai Singh verwelkomde zowel kunstenaars als zakenmensen. Dat idee inspireerde een latere heerser om de hele stad roze te verven, de traditionele welkomstkleur, toen in 1876 de toenmalige Prins van Wales op bezoek kwam. Daarmee was een traditie geboren: in de grootste stad van de deelstaat zijn alle centrale gebouwen roze gesaust. Het meest in het hoog springend is het vijf verdiepingen tellende Hawa Mahal, het Paleis van de Winden, waar ooit hofdames door de 593 getraliede vensters en balkons naar buiten konden kijken zonder zelf te worden gezien.

 

De façade van het beroemdste gebouw in Jaipur, het Paleis van de Winden is een honingraat van vensters

« De façade van het beroemdste gebouw in Jaipur, het Paleis van de Winden is een honingraat van vensters

 

Van alle tempels en paleizen in Jaipur is het Stadspa-leis veruit het indrukwekkends, al was het alleen maar omdat hier het Jai Singh-observatorium is gevestigd. Deze verzameling hoekige stenen vormt, net als een abstract beeldhouwwerk, 18 instrumenten waarvan de schaduwen de bewegingen van de zon en de planeten volgen. Een 27 m grote zonnewijzer registreert de tijd tot op 2 minuten nauwkeurig (al loopt die 41 minuten achter op de standaard Indiase tijd).

 

De parel in het meer

De heersers van Mewar, de staat waarvan Udaipur ooit de hoofdstad was, hadden alle redenen om trots te zijn: hun heersersgeslacht ging 1400 jaar terug. Toen hun vorige hoofdstad, Chittor, in 1567 door de mogols werd verwoest — waarop 13.000 vrouwen besloten zich met hun kinderen op een brandstapel te gooien —, trok de jonge koning Udai Singh II zich terug in de vruchtbare heuvels en valleien van het Aravalli-gebergte.

 

In 1559 begon de koning de stad (die hij uiteraard naar zichzelf noemde) te bouwen na het meer vergroot te hebben. Ze vormt nu een prachtig contrast met de oorspronkelijke hoofdstad, het huidige Chittauragh, dat niet meer is dan een reusachtig fort, stevig verankerd op een rotsachtig bolkwerk 115 km ten noordoosten van Udaipur. Udai's stad is met haar wit gesauste huizen en smalle straatjes juist het toppunt van vredelievendheid.

 

De stad is makkelijk te bereiken per vliegtuig, trein of over de weg. In Udaipur kun je per taxi, riksja of fiets de oude stad verkennen met haar netwerk van kronkelstraatjes. Populair bij het vallen van de avond is een tocht per veerboot over het Pichola-meer. Je kunt dan een blik werpen op de twee 17de-eeuwse eilandpaleizen en het Stadspaleis, dat vanaf de oostoever van het meer in vaal gele steen lijkt op te rijzen tot een uitbundige golfkam van torentjes, gewelven, koepeltjes en kantelen. De zuidvleugel van het Stadspaleis in nu een bijzonder luxueus hotel, Shiv Nawas. Het paleis is zo groot — ooit was het een complex van 11 paleizen — dat het ruimte biedt aan een museum, een doolhof van binnenplaatsen en kamers vol schitterende miniaturen en mozaïeken en een heuvel.

 

Praktische tips

  • Luchthavens: internationaal vliegveld in New Delhi; binnenlandse vluchten naar Jaipur.
  • Munteenheid: rupee.
  • Taal: Hindi is de belangrijkste taal, maar Engels wordt wijd en zijd verstaan.
  • Beste reistijd: oktober-april; in december en januari kan het 's nachts verrassend koud zijn. Vermijd de periode van de moessons (juli—september).
  • Gezondheid: inentingen tegen hepatitis a en b, tyfus, cholera, polio, hersenvliesontsteking en tetanus zijn noodzakelijk. Malaria is resistent voor medicijnen op basis van chloro-quine. Drink uitsluitend gebotteld of gekookt water, vermijd het nuttigen van niet-gekookte groenten, salades, geschild fruiten niet-gekookte melk. Neem medicijnen tegen diarree, pillen tegen wormen en antibiotica.
  • Fooi: geef regelmatig kleine hoeveelheden.
  • Extra meenemen: hangsloten, afvoerstoppen, klamboe, zonnebrand, hoeden, zonnebril, tampons.
  • Accommodatie: boek de betere hotels vooraf, evenals het 'Paleis op wielen'.
  • Niet doen: eten met je linkerhand (in Azië gereserveerd voor toiletfuncties); schoenen dragen in tempels en moskeeën; in korte broek of met ontbloot bovenlijf buiten hotels lopen; mensen fotograferen zonder hun toestemming.
  • Voor vrouwen: als je zonder man reist, en vooral als je lichtblond haar hebt, houd er dan rekening mee dat je voortdurend wordt nagestaard en met ongewenste intimiteiten te maken kunt krijgen.

 

Locatie